Thursday, February 10, 2005


http://www.blogger.com/edit-profile.g Posted by Hello

Wednesday, February 09, 2005

Chúc mừng năm mới, năm con GÀ

Hai năm rồi mới lại ra đường đón Tết, cảm giác thật vui vẻ ...đúng là quay lại thói quen của tuổi 20 có khác :D

Được cho một chữ Lạc đem về, hy vọng năm con Gà sẽ là một năm vui vẻ với tất cả những người thân yêu, và mình :)

Saturday, February 05, 2005

The fool on the hill

Mấy ngày giáp Tết đôi lúc rất buồn. Lúc còn bé thì háo hức Tết, lớn rồi có khi lại sợ. Tết cũng có nghĩa là phải lo toan... Thật ra cần lạc quan vì chúng ta đã đi đến phía cuối của con đường hầm và ngày mai sẽ là một ngày mới tốt đẹp hơn. I am sure :)

***
Chưa năm nào những ngày giáp Tết lại lạ như năm nay. Chiều mưa to nặng hạt như mưa mùa hè. Đôi chân lạnh cóng vì lười đi tất và vì phòng không lò sưởi. Cái đầu cũng lạnh. Trái tim thì hình như lạnh nốt hi hi. Người ta không còn muốn hét lên những tiếng thật to, trái lại người ta có thể thư thái ngồi lần giở lại từng "trang sách" trong một "cuốn sách" của gần hai mươi bốn năm. Và bên tai vẫn là tiếng Violon đầy chất "Đức quốc xã" của Heifetz :)

***
If there is something else on your mind, this is a chance to bring it out...where we are going from here? Is that what women want: to be taken charge of, to be led? Is that why dancers follow the code they do, the man leading, the woman following? Until that day arrived, until that day of destiny, you were merely passing the time...

******
Đọc lại:

1. Vài dòng viết về John (rất fool) cách đây 4 năm :)
-----------------
Cả ngày ngồi làm việc với cái Computer. Định nằm nghỉ nhưng không thấy cần thiết, mặc dù cái cảm giác mệt mỏi về thể xác luôn thuờng trực, tưỏng thân hình như một con cá ưon bị hớt lên cạn đem phơi ngoài nắng với đôi mắt đỏ lừ và hai cái mang ngáp ngáp ...

Đã lâu rồi , khác với cái thói quen hàng ngày tôi cảm thấy cần nghe John hát. Một góc yên tĩnh , chỉ có tiếng âm nhạc tràn ngập trong tim , xoa dịu những mệt mỏi của cuộc sống bộn bề ...tôi lại bắt đầu nghĩ về cuộc đời, về con nguời và về những lỗi cứ xử thưòng ngày mỗi khi đối diện với nhạc của anh ..và tôi muốn viết một vài cảm nhận dành cho John Lennon, dẫu chưa bao giờ viết một điều gì về anh cả ( truớc đây tôi chỉ thích diễn tả cái cảm nghĩ của mình qua một vài nét vẽ nghuệch ngoạc , sơ sài ...)

Tôi đến với Beat từ những ngày còn là một cô bé lớp 7, cái ngày ấy khi vô tình nghe nhà hàng xóm mở một chiếc đĩa cũ kĩ mang từ Nga về : " let it be , let it be ", tôi đã bị đánh thức và quảng vội dăm ba cái băng Newkids on the block nhạt nhẽo sang một bên ..khi ấy tôi chỉ hiểu lơ mơ về Beat, nói đúng ra ban đầu chỉ có cảm nhận về giai điệu, nên còn thích nghe Paul hơn John (nó dễ lọt tai !). Dạo ấy tôi càng chưa ưa John vì cái vẻ ương ẩm của anh !

Năm tháng qua đi , cứ mỗi lần vui buồn tôi lại nghe Beat , và thưòng thì nhận ra John chia sẻ được nhiều điều hơn ..Đối với tôi âm nhạc của John gần gũi trong tâm tưởng như một tri âm tri kỉ, dịu dàng đằm thắm, lại có chút gì ngông ngông, tưng hửng, và luôn vững vàng qua bao cơn bão táp ...Không thể khẳng định rằng phong cách và quan điểm sống của con nguời phụ thuộc vào thứ âm nhạc mà ta thuởng thức, nhưng có thể khẳng định một thứ âm nhạc sẽ trở nên gần gụi thân quen khi anh ta tìm đuợc mình trong đó . Có lẽ vậy, nên càng sống, càng nghe John hát , tôi mới vỡ lẽ nhiều điều. Những âm thanh trong ca khúc của John tự nhiên như dòng chảy, không có chút gì gưọng ép, nó gõ vào tâm tuởng nguời nghe lúc rền rĩ khổ đau, nó vỗ nhịp dặt dè êm dịu khi tình tự âm ỷ, cái âm thanh mộc mạc và trong sáng ấy hoá giải nhiều điều, thế nên niềm vui trong âm nhạc của anh không bao giờ đồng nghĩa với sự hoan lạc , và nỗi buồn đau cũng chưa từng bị khơi đến tận cùng. Còn hay hơn khi ta ngắm nghiền mắt và suy tưởng bằng những ca từ John viết. Duờng như tất cả những ca từ của anh đều mang tính huớng thiện và nhân văn cao đẹp. Tôi bắt gặp đâu đây hình ảnh của bạn bè, những nguời tôi yêu quý, những nguời yêu quý tôi trong cái thế giới nhân vật ấy. Thế giới lơ lửng giữa đời sông hiện thực và sự thăng hoa của nghệ thuật. Yêu mãnh liệt, say đắm nhưng không bao giờ gục ngã, đau khổ dằn vặt nhưng không đuợc phép nhụt chí, lãng du biết mơ mộng nhưng không huyễn hoặc mình trong hoang tuởng, lại có lúc làm một " The fool on the hill " , tưng hửng và bất cần ...

Dẫu sao đi nữa và trên hết, cái khiến cho âm nhạc của anh tồn tại bền bỉ, vuợt lên tất cả đó là sự cảm thông, yêu và đau cùng đồng loại. Đôi khi nghe John tôi mỉm cuời sung suớng hoặc nhắm nghiền mắt ngửa mặt lên trời, hít một hơi đầy khí quản rồi từ từ thở ra nhè nhẹ, cũng lắm khi tôi khẽ gục đầu và để mặc cho âm nhạc cuộn trôi tất cả những suy tư ...John truyền cho tôi một tấm lòng biết tin yêu tha thiết vào ngày mai và cuộc sống mỗi ngày. Tôi cũng mộng mơ, nhưng để mộng mơ như John thì cần có một tấm lòng như John đã có . Điều đó tôi không làm đuợc !

Muốn viết nhiều về John, nhưng tôi đang bắt đầu ở độ tuổi 20, khi mới bắt đầu chập chững buớc chân vào cuộc sống, e rằng còn quá trẻ để hiểu những gì John nói. Tôi mơ hồ loáng thoáng qua cái cảm nhận tinh tế về Tình yêu, cái thứ tình cảm mà John nâng niu trìu mến. Hẹn một ngày tôi sẽ viết tiếp những dòng này cho anh , khi tôi yêu và lý giải đuợc vì sao anh nói : " Spend our life togetherMan and wife togetherWorld without end World without end .." Gone old with me ,
Sắp đến Tribute dành cho John , đôi dòng để nhớ đến một John khác thuờng , đặc biệt mà gần gũi ...
Nghe tin Goerge ...Ra đi nghĩa là sống mãi . Cũng như John hai muơi mốt năm truớc đây !
The fool@

2. Yesterday cách đây hơn 3 năm (leng keng phết nhưng được cái gà tây)
-----------
Tỉnh dậy nhìn ra sân
Một con chim trong hoa đương hót
Ướm hỏi nay là ngày gì
(mà) cái oanh bay chuyền học nói trong gió xuân ?

Năm nay có lẽ sẽ bình yên. Mình cảm nhận rõ ràng như thế từ lúc bước chân về nhà trong đêm giao thừa. Năm nay mình không mang về một cành lộc nào cả, một cành dù nhỏ bé cũng không. Bố mở cửa bắt tay và chúc mình mạnh khoẻ, thực hiện được ước mơ. Mình không chúc bố, mẹ và em một điều gì cả ...cũng không rõ cái cảm giác lúc ấy ... rất bình yên, mỉm cười, bước vào nhà ...thế là năm mới thật sự đã đến !

Buổi sáng thức dậy. Hai chị em dắt xe đèo nhau đên giúp cô chuẩn bị bữa cơm như thông lệ mọi năm của Đại gia đình. "ơ mẹ không bắt phải xuất hành hướng nào nhỉ " "Ừ , năm nay mọi thứ đều tự nhiên ..." Sáng mồng một con đường luộm thuộm ngày thường cũng trở nên thanh thoát. Còn sót lại một hai bụi cây ngang tầm với lóng lánh phủ mưa xuân ...Bất chợt nhớ đến đoạn thơ của Tagor đọc đâu đó, hạt sương rơi than khóc với mặt trời, hạt sương quá nhỏ bé để kéo Mặt trời về phía nó, và suốt đời hạt sưong đẫm giọt lệ. Mặt trời đáp, Mặt trời chiếu soi khung trời vô hạn nhưng cũng hạ cố đến hạt sưong nhỏ nhoi, khi đến với hạt sưong mặt trời chính là một tia sáng nhỏ, tia sáng tràn ngập lấy hạt sưong và cuộc đời nhỏ bé của hạt sương sẽ là một bầu trời tươi sáng . ..Cười phá lên, hoá ra cái hữu hạn và vô hạn cũng đồng dạng ...thất bại hay thành công cũng là cùng bản chất ...Yesterday đi và cho ta một sự lớn lao bay bổng diệu kì ...ta tiếp tục thắp sáng những ước mơ ..không còn cái trạng thái vui buồn lẫn lộn nữa , bình thản và yên định ...trong ánh mắt nụ cười :)

Sáng mồng 1 ra đường hứng chí hát vang lên có hâm không nhỉ ...nhưng mà kệ ..chưa bao giờ thấy Beatles thổi vào mình một luồng sinh khí mới như thế ...

One day you''ll look
To see I''ve gone,
For tomorrow may rain,
So I''ll follow the sun

Yesterday tiễn thằng bạn cũ cấp 2. Sân bay ồn ào tấp nập. Mấy đứa chỉ lặng im đứng nhìn cô bạn gái gục đầu lên đôi bờ vai cậu bạn ra đi ...khóc ! Mình không khóc, miệng mỉm cười và gửi cho bạn ánh mắt nhìn lưu luyến. Sau này mỗi lúc cả bọn đi chơi mới thấy nhớ, ừ thiếu nó, chả còn đứa vào xách đàn bật bông cho nghêu ngao ..không Diễm xưa , không Phượng Hồng cũng không 5,10,15,20...thế mới hay vì sao ngày ra đi cậu bạn sống rất "giang hồ " ấy lại nằng nặc xách theo cái đàn guitar rách nát , ..."Có một đống tiền cũng đâu mua đuợc cái đàn ghẻ này, em mang theo ! "...Đeo trên lưng cây đàn , bóng cậu khuất dần khuất dần sau ô cửa kính ...Bạn tôi vẫn khóc ...

Yesterday tiễn bạn gái thân nhất ra đi. Muốn choàng tay ôm thật chặt, nhưng sợ rồi sẽ nhớ ...chỉ nụ cuời và không cần cái xiết tay ấm nóng ... nó hiểu ...Em kéo Vali vào trong, tay lau nước mắt, nhìn với ra ...chị em xa nhau ...không biết bao giờ mới trở về . Dáng em cao cao , bóng em khuất dần khuất dần sau ô cửa kính ...Trên đường về , tôi khóc ...

Yesterday tiễn Ca bay. Mồng 4 Tết. Ngày không mưa, nắng trải trên khắp lối đi. Sân bay năm đẹp và hiện đại, sự vật đã mới và tâm sự của lòng người còn mới hơn ... vững vàng và hiểu thêm về chính mình, mình biết không còn bị ngã gục vì chính những niềm vui hay nỗi buồn ấy nữa ...cứ để những nguời bạn, nguời em, ngưòi anh trai đi..cuộc đời vẫn là những chuyến đi ...và giữ lại một nụ cười nồng ấm. Chợt nhớ vô vàn những kỉ niệm ...

Nếu kỷ niệm có thể đem bán đi, chưa biết chừng ta đã thành giàu có ?!

The fool@

-----
Và...những băn khoăn ...

Thế giới đang sống. Nơi tôi ngồi là nhà mình.Thế giới đang vần vũ xoay chuyển. Nơi tôi ngồi là chiếc ghế có một ngày nó bắt đầu xoay xoay lẫn theo nhịp trái tim...tôi hát theo con chim nhỏ ngoài bờ sông,trái tim đã ít nhiều lửa đỏ...Ngày hôm qua, một người bạn luôn dõi theo mình có chút tổn thương.Cậu ấy sợ cái tính trẻ thơ trong tôi. Sáng nay bạn gọi sang còn nói,có lẽ một hay hai năm nữa sẽ khang khác đi chăng...? Hôm nay, vẫn như 4 hay 5 năm năm trước, tôi lại cười và ba hoa, này biết đâu cái tính ương ẩm bướng bỉnh trẻ thơ ấy lại có tính người lớn hơn? Lúc nào cũng khác,xưa đến nay ít nhiều vẫn khang khác đấy thôi...nhưng vẫn là tớ.

Tôi chỉ dám nghĩ thầm, mình như một cánh chim khao khát tung bay, cái suy nghĩ cho rằng cánh chim ấy non nớt và bất ổn ấy không chịu nằm yên trong một đôi tay nuông chiều đã khiến cậu chỉ biến tôi thành một cái bóng, cậu cứ đuổi để nắm bắt còn tôi chạy và khao khát tung bay...
Ngày hôm qua,những ngày đã qua,có những bạn bè tự thú bằng ánh mắt trìu mến và rung động khi ngắm nhìn cánh chim nhỏ tung bay. Lúc đằm thắm dịu dàng và toả sáng với nhạc Văn Cao, lúc mộc mạc phiêu du với ca từ Trịnh. Trên một góc sân khấu nhỏ, những ngọn nến sưởi ấm lung linh hay một sân khấu trang hoàng rực rỡ đôi khi lại sống lên một trạng thái thuần tuý thăng hoa diệu kỳ. ..Nhưng cánh chim ấy không ít khi dè chừng, bởi thế này, bởi thế kia, là phận- là con này và xã hội là thế kia...cũng trốn chạy với cái gọi là nghỉ ngơi, là tích tụ nhựa sống cho riêng mình, có lẽ nó cũng cần một chỗ tối để rúc vào, để sống tự nhiên và thật nhất với mọi ngày, muốn xa rời thứ đèn pha loang loáng chói loá...( lại là mâu thuẫn...)

Ngày hôm nay, nhiều điều đã bị lay chuyển mạnh mẽ. Chưa khi nào từng thấy mình phải lắng nghe, phải vật lộn và đấu tranh, cũng có thể chưa thứ gì như thứ này thôi thúc và bắt mình tự nhìn thẳng vào mình, thấy nẩy sinh những hình ảnh sống kỳ diệu,thấy cần biến chuyển để khát khao một trật tự sâu kín...

Nếu chỉ nuôi trồng một vườn hoa đẹp đẽ với những tư duy hài hoà, sống một cuộc sống trong sáng, dạo chơi giữa các bồn hoa, hít thở hương gió mát lành không chút vướng bận cũng không hẳn đã cao quí? Cứ buông mình theo những ngọn sóng, lắng nghe, đấu tranh để thay đổi vì những gì trái tim mình thật sự mong muốn? Sống như một lãng tử cuốn theo các bản năng ư ? Liệu những gì sinh sôi từ đó có tốt lành,có trung thực, có đầy tình âu yếm? Giữa lãng mạn và thực tế chỉ là cách pha gia vị để nấu ý muốn dung hợp các điều trắc ngược được tìm thấy trong tâm hồn ...

Đời người có tính bằng năm tháng... Cây khô thì chết luôn, con chim giá rét cũng chẳng thức dậy mà hót, và con người đã chết, liệu có hơn gì? Tình yêu ???

Nào ai biết đúng nó là cái gì, nhưng dường như nó luôn luôn có một vẻ đẹp huyền ảo và quyến rũ.Tất cả ở dưới đáy, dưới tầng sâu mờ ảo của một dòng sông. Dòng sông ấy chảy qua tháng ngày, khúc lững lờ, hờ hững, khúc cuồn cuộn phù sa, trước mình minh thì rực sáng, giữa đêm khuya lại bàng bạc khắc khoải. Có thể nó chẳng là gì cả, nhưng lại luôn hứa hẹn thú vị, người ta chỉ mường tượng thấy những thứ đẹp đẽ xa xôi ở đằng sau mặt nước, một lớp màn che có ý nghĩa. Mờ mờ ảo ảo, lớp màn che ấy dệt bằng thời gian và những chất liệu phi thực. Lớp màn che ấy giữ cho tình yêu sự bí ẩn, nhờ nó khơi gợi lòng ham chuộng các giá trị cao nhất, song khó lòng thoả mãn được điều đó. Con người khi yêu như một đứa trẻ đi dọc theo triền sông, miệng vừa đi vừa hát. Lương tâm trong sáng, không bao giờ muốn nửa vời, đòi và hưởng thụ tình yêu khi nó chớm nở rộ, tinh nghịch hiếu động, uống một ngúm nước sông có thể chỉ để tắt ngấm những khát khao ham muốn. Đứa trẻ ấy phải chăng chỉ biết yêu sự bí ẩn-lãng mạn, và lần theo dấu vết của nó ?

Nhưng tình yêu, dẫu là một vẻ đẹp ảo ảnh cũng cần được nắm bắt và thâu tóm. Điều đó đưa đến và làm nên một cuộc sống quý giá, ấm êm. Nếu cứ mải mê một ảo ảnh ở xa xôi, cứ để trái tim mình tự do tung bay, cứ lôi cái lý luận rằng mọi khát khao mong muốn vươn tới đều chân thành và chính đáng, rằng tình yêu sẽ đẹp biết bao nhiêu khi được thay đổi dẫu đành vứt bỏ những gì máu thịt, liệu sẽ giữ lại gì cho cuộc sống? Thong thả đạo mạo phía bên kia triền sông là một ông già. Người giơ tay vuốt những chòm râu bạc và thấm thía về đời người. Ngắm đứa trẻ bi bô vừa đi vừa hát háo hức bên kia triền sông,người nhủ thầm, nếu không được lớn lên, được có cái gì đó là của riêng mình hẳn nó sẽ cảm thấy nghèo nàn biết bao nhiêu. Nó mới quen trạng thái thuần tuý thăng hoa, nghĩa là quen dựng lên. Còn thực tế,cuộc sống đầy rẫy bão tố và các nỗi đau trần thịt. Vin váo vào một ảo ảnh, vào thứ ánh sáng long lanh vụt lướt qua, liệu có thể sinh tồn?

Có lẽ một ngày kia,đứa trẻ cũng sẽ già cỗi yếu đuối, cạn kiệt sinh lực, cứ đi mãi chạy theo ảo ảnh, nó sẽ gục ngã dưới một bụi hoa dại mà chưa kịp tận hưởng cái gì. Ông già mỉm cười, buông cần câu trước hiên nha, thực tế không hề mất đi cái bí ẩn, nó bao hàm một chuỗi các sự ngẫu nhiên mở đường đi vào một con đường bí ẩn khác.Chỗ ấy tuy đông người nhưng dễ san sẻ niềm vui. Lại những đứa trẻ khác sinh ra, lớn lên, chúng tiếp tục đi trên triền sông bên kia, tiếp tục ước mơ,mơ ước...Thân phận thì hữu hạn, ước mơ và mơ ước thì không cùng. ..

Đời người có tính bằng thời gian, người cho đi có mong được bù đắp lại,có một ngày mơ ước cũng khát khao trút bỏ đôi cánh giang hồ và rơi xuống, tồn tại như một thể nhân ...

- Lãng mạn hay thực tế?
- Chỉ là cách pha gia vị để nấu ý muốn dung hợp các điều trắc ngược được tìm thấy trong tâm hồn !!!

gt@





Friday, February 04, 2005

Hà Nội -Góc nhìn văn hóa

Khi trong ta nảy sinh những mối hoài nghi, khi thấy cuộc sống không còn ý nghĩa, ta sẽ cần đến sách và những loại hình văn hoá đủ mạnh để nâng mình lên cao, mở rộng chân trời, mang lại ý nghĩa cho cuộc sống...(C.Danuksky )

Nhỏ nhoi cái húng, cái hành
User name: cuoihaymeu

Phải chăng sự đô thị hóa và những giá trị văn hóa truyền thống không thể dung hòa lẫn nhau? Đâu là câu trả lời cho câu hỏi này? Cá rô đầm Sét, sâm cầm Hồ Tây sẽ mãi mãi chỉ còn xuất hiện trong những câu ca dao, liệu húng Láng cũng sẽ phải chịu chung số phận?

Đất này vốn trồng rau, giờ nhà cửa cao quá nên nó thành chỗ chứa nước thải, đành xin phường làm cái sân chơi cho trẻ. Dự án chợ cấp II Láng Hạ, đường C2 Thái Hà và chợ mới cấp III Láng Thượng bắt đầu thực thi, húng Láng, hành Láng cũng theo luôn vào cổ tích – Thành phố quyết định rồi, chưa thấy cái gì dính đến rau được nhắc tới cả. Đó là một vài câu nói chúng tôi ghi lại từ Láng, vùng đất của thứ rau gia vị húng Láng và hành Láng đệ nhất Kinh kỳ thuở trước.

Qua Láng bây giờ, cả ba HTX nông nghiệp chỉ còn khoảng 5ha đất (trước là hơn 30ha) gọi là để làm nông nghiệp, phần lớn là ao hồ dùng để thả muống, liệu ai còn nhớ về sản vật đã từng được tiến vua ấy không?

Người làng Láng vốn tự hào thế này:
Ở đâu thơm húng thơm hành
Có về làng Láng cho anh theo cùng

Theo ai vai gánh vai gồng
Rau xanh níu gót bóng lồng sông Tô…

Húng Láng, hành Láng, cốm Vòng, gạo tám Mễ Trì,… vốn là những sản vật của riêng kinh thành Thăng Long. Vậy mà lúc nãy, đi qua cái hẻo đất teo teo trồng rau cạnh đường Láng, ông bạn phàn nàn: Đất ngay trung tâm, sao không xây lên mà kinh doanh nốt?. Chợt chạnh lòng. Người ta hầu như không biết nơi ấy là một trong những chỗ hiếm hoi còn sót lại của thứ sản vật càng ngày càng xa xăm: húng Láng và hành Láng.

Tìm cái tinh của đất:
Láng là tên Nôm của xã Yên Lãng, làng cổ ven thành Thăng Long, một trong 61 phường của Thăng Long thời Trần. Theo Việt điện u linh, thời vua Lý Thánh Tông (1054-1072), ở hương Yên Lãng có người con gái tên là Tăng Thị Loan lấy đạo sỹ Từ Vinh, sinh ra Từ Đạo Hạnh. Thôn Thượng nay còn di tích chùa Nền (vốn là nền nhà ông bà Vinh ngày trước). Như vậy, ít nhất làng Láng cũng có người ở cách đây hàng chục thế kỷ.

Xã Yên Lãng có ba thôn là Láng Thượng, Láng Trung và Láng Hạ, giờ là ba phường cùng tên chạy theo chiều dài hơn 3 km trên dải đất bờ Bắc sông Tô Lịch. Đây là vùng đất duy nhất trồng được thứ rau húng (tên gốc là rau thơm Láng) và hành hoa thơm ngon không đâu bằng.

Bà Nguyễn Thị Tâm, 65 tuổi, tóc vấn tròn, miệng tươi trầu tự hào nói với VASC Orient: “Thơm Láng bao giờ lá, cọng cũng gầy hơn những loại thơm vùng khác, cọng tía sẫm, lá ít răng cưa và mỏng, thả ra tay còn nguyên mùi thơm dịu, rất đậm đà, không gắt quá mà cũng không vương mùi bạc hà. Chẳng riêng những người làm rau, những ai sành ăn đi đâu cũng nhận ra thơm Láng…".

Dù có mua cùng rau giống ở chợ Bưởi, chợ Mơ… Nhưng chỉ khi trồng ở Láng, rau thơm mới có những đặc tính quý hiếm trên. Làng Đăm (Tây Tựu) và một số nơi ở Thanh Trì đều trồng nhiều húng nhưng không đâu được thơm ngon như húng Láng. Không biết bao người đã về làng, mang giống đi với tâm nguyện nhân rộng, giữ gìn giống rau quý, nhưng cây đều biến giống, giảm chất lượng dù có được chăm sóc cẩn thận bao nhiêu. Ngay như Yên Hoà, cách Láng có vài chục bước chân qua sông Tô Lịch mà cũng chẳng trộm được thứ húng này. Chưa kịp qua sông, húng đã mất vị rồi.

Tất nhiên, có được thứ rau ngon bởi một phần nhờ công người chăm bón. Các rẻo đất trồng rau thấm hết cái vất vả, công phu của người làng Láng. Vì thu nhập? Cũng chỉ một phần. Bởi nguồn thu 200.000-300.000 đồng từ cây rau thấp hơn nhiều so với nghề tay trái của những dân cư khu vực đô thị hoá tự lúc nào này. Nhưng họ vẫn yêu cây rau, vẫn trồng rau như muốn giữ gìn một cái gì xưa cũ. Bởi từ sâu trong tâm khảm họ, cây húng đã thành hồn vía của quê hương.

Nói đến húng Láng mà không nói đến hành là một thiếu sót lớn. Trăm thứ canh không có hành không ngon, ai đã từng ăn phở mà không có hành mới thấy nó vô vị biết chừng nào. Thứ hành Láng nhỏ cọng, nhỏ củ, ngắn rễ, có mùi thơm đăc trưng này đã góp phần tạo nên hồn của vị phở Hà Nội. Chả trách các hàng phở nổi tiếng ở hàng Bông, Khâm Thiên, Bà Kiệu xưa kia đều lặn lội về tận Láng lấy hành.

Hành và húng đều không ưa trồng chung với bất cứ giống rau nào khác, cứ phải một mình một luống. Chẳng ai dám bỏ quên chúng đến 3-4 ngày. Cỏ dại mà tốt lên, chúng đã giận dỗi mà bớt đậm đà rồi. Húng Láng không trồng bằng hạt như các nơi khác. Vụ thu đông thì giâm bằng ngọn bánh tẻ, hè thu thì giữ lại rễ từ vụ trước, để ẩm cho mọc mầm trắng rồi đem rải xuống rãnh, gơ đất lên, ngọn sẽ tự bung ra.

Lạ cái giống này chỉ ưa ăn bã khô dầu, rơm mục, trấu, bùn ao, phân chuồng và đặc biệt là nước giải pha loãng, nhưng phải bón trước khi hái một thời gian đủ để không mất vệ sinh. Rau ngon cũng vì không có những phụ gia công nghiệp thời kinh tế thị trường. Và người làng Láng cũng không vì năng suất mà bón bừa cho rau quý.Húng mà “ăn” thuốc, phân hoá học sẽ bạch tạng mà chết hay xanh um lên, nhạt thếch… coi như hỏng. Ngày nào cũng phải tưới nhẹ một lượt trước khi mặt trời mọc và một lượt trước khi mặt trời lặn. Nhổ cỏ, làm đất, cấu ngọn có cỡ tuỳ theo mùa … Rồi lại cấu dài, cấu ngắn… Ai bảo đó không phải là thứ công nghệ trồng rau - thứ công nghệ được tạo ra bởi những con người còn mang nguyên dáng dấp nông thôn giữa lòng Hà Nội?

Ngoài cái tâm của người trồng húng, cái chất đất Láng, căn nguyên của sự độc đáo trong húng Láng còn được lý giải bằng cơ sở khoa học. Năm 1978, Bộ môn Rau quả của Đại học Nông nghiệp I đã có một đề tài nghiên cứu về cây húng Láng. Kết quả chỉ ra rằng yếu tố thổ nhưỡng và vùng tiểu khí hậu khác biệt là nguyên nhân tạo cho cây húng ở đây có địa vị độc tôn.

Cụ Lộc (70 tuổi), cụ Phát (70 tuổi), cụ Cẩn (85 tuổi) đều đồng tình rằng, ông bà chúng họ ngày trước cũng đã dặn lại, đất Làng chỉ để trồng cây hành, cây húng. Bà Lược, Chủ nhiệm Hợp tác xã Láng Trung nói: "Đó là cái tinh của đất, vốn quý cha ông để lại cho Làng, vậy mà bây giờ…". Bà bỏ lửng câu nói, thở dài.

Đâu rồi “Rau xanh níu gót bóng lồng sông Tô”?
Vừa đóng cửa HTX để về thì bị chúng tôi đến quấy, ông Phó Chủ nhiệm HTX Láng Hạ kêu ồi ồi: “Hỏi làm gì? Còn đất đâu mà hỏi.”. Nói vậy nhưng ông vui ra mặt, sốt sắng mở cửa mời khách vào. Chưa kịp ngồi, ông đã hào hứng: “Mấy cái khoanh đất trồng rau mà các cô trông thấy cạnh đường Láng rồi sẽ thành chợ cấp II Láng Hạ. Dự án đã đi vào thực hiện rồi đấy. HTX chúng tôi mất đi hơn 7.000m2 trồng rau.

Chợ mọc lên, khu A một bên, khu B một bên, đúng vừa. Cái tên cũng sẽ được thay cho hợp thời - Chẳng lẽ chợ không còn cách nào tránh rau?” – Thành phố đã quyết định rồi, chưa thấy cái gì liên quan đến rau được nhắc tới cả, chúng tôi cũng đã đề cập mãi. Tốt nghiệp ĐH Nông nghiệp I, về HTX từ năm 21 tuổi, nay đã 44 năm, ông Vượng đành ngậm ngùi nhìn cây rau mình gắn bó cả đời mai một.Không riêng phường Láng Hạ, hai phường còn lại cũng nằm trong tình cảnh tương tự. Khi thành phố quy hoạch, đất trồng rau thành đất làm nhà, làm đường gần hết. Chỗ đất còn lại cũng đang bị tấn công từng ngày. Ông Châu, chủ nhiệm HTX Láng Thượng, quần xắn tận đầu gối đang chỉ đạo mấy tài xế xe ben đổ đất trước cửa HTX hổn hển nói: “Đất này vốn trồng rau, giờ nhà cửa cao quá nên nó thành chỗ chứa nước thải, đành phải xin phường làm cái sân chơi cho trẻ".Đất trồng rau bây giờ chỉ còn là những miếng nhỏ, bị xé lẻ, bằm nát bởi nhà cao tầng ngang dọc. Cả ba HTX nông nghiệp còn hơn 5ha đất gọi là để làm nông nghiệp. Năm 1973, HTX Láng Hạ còn hơn 2ha, đến nay chỉ còn chưa đầy 1ha. Láng Trung trước có 27ha nay còn hơn…1ha (phần lớn là ao hồ dùng để thả muống).Đến Láng bây giờ khó mà bói ra kẻ trồng rau. Họ thích làm nghề khác hơn. Mà vẫn thích làm rau cũng khó vì cả ba HTX đều ngừng nhận xã viên từ năm 1991. Bây giờ, bên những luống rau chỉ còn lại mấy ông mấy bà ngoại tứ, ngũ tuần. Phải chăng chính yếu tố này cũng thúc giục sản vật nổi tiếng một thời của kẻ Láng nhanh trôi vào quá khứ hơn?Chỉ cần 1-2 trận mưa thôi, hầu hết các vườn đều úng ngập. Khi thiên hạ đua nhau lên tầng, thứ rau thanh khiết kia phải tập bơi. Dự án chợ cấp II Láng Hạ, đường mới C2 Thái Hà và chợ mới cấp III Láng Thượng bát đầu thực thi, húng Láng, hành Láng cũng theo luôn vào cổ tích. Liệu ai còn nhớ về cái sản vật đã từng được tiến vua ấy không?

Nỗi niềm người kẻ Láng:
Cả buổi sáng, bà Đức mới bó được 40 cặp húng, tính ra chưa được 5.000 đồng cho rổ rau đầy ắp. Bà cụ ngậm ngùi: “Húng nào mà chả giá ấy, chỉ những người sành ăn mới chọn húng Láng, còn thì nháo nhào cả. Chúng tôi còn khốn đốn vì cái đận Truyền hình về quay ruộng rau rồi đưa lên phê phán đây không phải là rau sạch. Hôm sau, chẳng ai đến lấy hàng…"

Nhưng những người trồng rau kẻ Láng lại thua người mua một cách thảm hại bởi có trồng cầu kỳ như thế chứ có hơn thế nữa cũng chỉ đổ buôn được 50 đồng/mớ. Nhưng lạ cái là đi hàng rau thơm nào, người bán cũng khăng khăng đấy là húng Láng. Chẳng lẽ người Láng trồng rau du kích trong nhà?

Nhưng vượt lên thói thường, người kẻ Láng ai cũng mong có được một diện tích đất dù nhỏ để làm nơi cho rau Láng, đặc biệt là húng, hành tồn tại với đời. Cái gì đã mất thì không bao giờ lấy lại được, chi bằng chúng ta hãy giữ nó khi còn chưa muộn. Chẳng có bảo tàng nào giữ được giống rau ấy bằng một bảo tàng sống. Chẳng lẽ chúng ta không xót xa khi nhìn húng Láng, hành Láng sắp làm bạn đồng hành cùng cá rô đầm Sét, sâm cầm Hồ Tây trong quá vãng hay sao?
2002.


----------------------
Qua thời gian
Username : Quang

Lịch nghĩa là trải qua, là rõ ràng. Sử là ghi chép. Nhưng Lịch sử không chỉ đơn thuần là thu thập thông tin về quá khứ, mà còn là những tư tưởng mong muốn phát hiện trên con đường của những sự kiện, hiểu được nó. Đấy là cái mà hậu thế nhận được trong lĩnh vực hiểu biết đời sống con người trước đó đã trải qua. Văn hoá là danh từ cửa miệng, ăn sâu vào tâm trí con người, bất kể cho dù đó là một bác nông dân, một anh thợ nề hay một học giả trí thức. Đơn giản, văn hoá là môi trường sống của con người về mặt tinh thần và vật chất trải qua thời gian. Bỏ qua khái niệm và những sự lý giải cặn kẽ, tôi thích nhìn vào những gì còn lại, những gì đã mất qua thời gian. Nói cho cùng, năm tháng là thước đo giá trị của Lịch sử và Văn hoá.

Hôm nay ngó cái TV xem chương trình Phố Hà Nội. Người Việt vốn có câu "sâu rễ, bền gốc". Thoắt giật mình. những khu phố mới, những toà chung cư cao tầng đang thi nhau đua chen mà chưa kịp biết tường tận thế nào có nơi mang danh: Khu phố cổ

Khu Phố cổ sót lại trên Hà thành hiện thấy chỉ có từ thế kỷ 19, nhưng theo sử sách đích thị đây là nhân lõi của kinh đô Thăng Long từ khi mới thành lập, tức là có đến ngàn năm tuổi. Có thể coi không gian khu phố cổ là một hình tam giác cân có đỉnh là phố Hàng Than, cạnh phía đông là đê sông Hồng, cạnh phí tây là các phố Hàng Cót, Hàng Điếu, Hàng Da, đáy là trục Hàng Bông, Hàng Gai, Cầu Gỗ. Phố chi chít dọc ngang như bàn cờ, hầu hết mang tên mặt hàng sản xuất hoặc kinh doanh. Nhà thì cùng một loại kiến trúc, san sát hai bên đường theo kiểu nhà ống. Có dịp hãy quan sát kĩ lưỡng những căn nhà dài như cái ống, hẹp và sâu, có khi thông liền ra một mặt phố khác. Gian ngoài là gian dùng để buôn bán hoặc làm hàng Đi vào trong là một khoảng sân lộ thiên để hứng nắng, gió. Đi tiếp là vào gian nhà dùng để ăn, ở. Nhà nào cũng bình dị, nhỏ bé, vừa làm nơi sản xuất, vừa làm chỗ ra vào sinh hoạt. Hầu hết đều rất thấp, chẳng mấy khi có không gian để trổ cửa sổ. Nếu có cũng rất nhỏ. Đứng ở giữa một phố cổ nhộn nhịp sầm uất bán mua, ngắm nhìn những căn nhà liền mái, liền tường, gồng mình chống đối lại với dấu ấn thời gian để nâng đỡ, nương tựa vào nhau, dễ thấy khu phố cổ như một cơ thể gắn bó khăng khít. Thi thoảng bắt gặp những mái đình chùa cong cong, một chút không gian cây xanh mềm mại còn sót lại. Giữa cái không gian đô thị vật chất kia, hương vị cổ muôn năm cũ nay thấp thoáng, ẩn chìm như muốn giữ cho muôn đời tâm linh của người Hà nội xưa.

Nối với Hồ gươm là Hàng Đào ngược xuống. Được biết dân Hải Hưng (Đan Loan) xưa đến đây nhuộm vải rồi dần dà thành phố bán tơ lụa, gấm, vóc. Bây giờ bộ mặt khu phố thay đổi nhiều, những cửa hiệu đồng hồ sang trọng, bóng nhoáng. Dân nơi đây nam thanh nữ tú xa hoa vào loại bậc nhất. Chẳng trách từ xưa phố có tiếng là hào hoa nhất đô thành.

Đi tiếp lên trên là Hàng Đường. Nay, so với Hàng Đào, phố này còn giữ được phần nhiều bóng dáng xa xưa. Vẫn những cửa hàng buôn bán tạp hoá đủ loại, những chị bán hàng xồ xuề phe phẩy cái quạt nan. Giữa phố có mái chùa Cầu Đông còn giữ được bức tượng "Bụt cười". Góc phố có hàng bánh dày, bánh giò, chả cốm, giò lụa, nem chua đủ loại. Người già con trẻ vui vẻ kề cà cầm tay miếng bánh, miếng nem ngồi ăn bên vỉa hè như một thú vui dân dã cố hữu. Quán này có loại bánh dày Tàu rất lạ. Bánh to bằng lòng bàn tay, lớp bột mịn màng trắng dẻo bao lấy nhân vừng đen. Cắn một miếng, vừa mới nhận ra vẻ tinh khiết của thứ bột nếp nguyên chất, khô nhưng mịn màng không dai thì vị ngọt bùi của cùi dừa xen lẫn mùi thơm đặc trưng của vừng đen kịp trào ra đúng lúc. Ai thích ăn đồ khô ắt hẳn không nên bỏ qua loại bánh này.Có lẽ, trong những phố cổ Hà thành, tôi thích thú nhất với phố Hàng Đường. Mỗi giờ, mỗi ngày đi qua đây tôi đều cảm nhận được những gì của xa xưa không giống trước. Hôm nay phát hiện ra hàng bún bánh đa cua vỉa hè, cũ mà mới. Ngày mai Tết đến, chen chân trước chợ Cầu Đông ngắm nhìn những đào, những thược dược, những Violet, mới mà không cũ. Hôm nào tháng giêng ngày rộng dài, loăng quăng đem tiền mừng tuổi ra cuối phố mua vài gói ô mai, vài cái nơ kẹp tóc nhét vào cặp làm quà, đến lớp mừng tuổi cho lũ bạn. Đồ quen thuộc nhưng vun đắp thêm một tình cảm mới mẻ vững bền...Đó là sự hoà đồng tự nhiên, là một sự giao hoà từ qua khứ đến hiện tại trong mỗi góc tâm linh nhỏ bé của con người.

Lại phải kể đến phố Hàng Mã...Những ngày còn thơ dại, tôi hay theo mẹ lên nhà bà chơi. Bà tôi làm đèn giấy trung thu cổ truyền có tiếng vào bậc nhất Hà thành. Lúc đó Hàng Mã chỉ bày bán đồ chơi làm từ giấy, không có đồ dùng pin và bằng nhựa hiện đại như bây giờ. Dịp trung thu, đi dọc phố chỉ thấy hai màu xanh và đỏ. Tôi cũng hay bám áo bà đi xích lô từ Hàng Chuối vòng ra Hàng Mã giao hàng, mỗi bận bán cả trăm cái đèn lồng. Để chuẩn bị cho một đợt giao hàng vào trung thu như thế, bà tôi mất nửa năm để quét phẩm, in hoa, gấp, chun và hồ từng chiếc đèn. Không biết bây giờ thế nàonhưng những năm 90, người buôn bán trên Hàng Mã, tay lúc nào cũng đỏ lự, tim tím vì dính phải phẩm màu chưa khô. Bán những thứ đồ này, ngoài trung thu ra thì quanh năm trầm lặng. Người ta buôn bán hương, giấy, tiền vàng âm phủ, có lẽ vì thế nên ít mau mồm mau miệng. Phố Hàng Mã ngày nay vắng bóng những đèn lồng, những ông tiến sĩ bằng giấy mộc. Thay vào đó là vô vàn màu sắc rực rỡ của đủ loại đồ chơi vui mắt, vui tai. Đời sống, nhà cửa đầy đủ, văn hoá nhiều mặt đến chỗ suy đồi, nhưng thú vui sắm đồ trung thu cho trẻ nhỏ, cho cả lũ thanh niên vẫn ngày một góp phần khiến một nét văn hoá tươi tắn và nhộn nhịp hẳn lên.

Khi con sông Tô còn chen chân chảy trong khu phố cổ, người ta nói, có thể mua cá tươi ở phố Chả Cá. Lại có người kể xưa kia phố này mang tên Hàng Sơn, chỉ bán sơn. Mãi đến cuối thế kỉ 19, có gia đình họ Đoàn ở số nhà 14 nghĩ ra cách nướng cá làm chả, ăn kèm với bún và một số gia vị. Nhiều người thích thú đâm thành tên phố. Trước cửa hiệu, chủ nhà bày tượng Lã Vọng, một tay cầm cần câu, một tay xách xâu cá. Cái tên chả cá Lã Vọng cũng từ đấy ra. Cho đến nay khách nước ngoài vẫn tìm đến phố để yêu cầu thưởng thức món chả đặc sắc này. Khách tới, ngồi vào bàn ăn, theo đúng cung cách thì nhà hàng đem đến một cái lò đất con hừng hực than hồng, trên đặt chiếc chảo nhỏ mỡ nổ lách tách vui tai. Xung quanh là vài ba đĩa rau ăn kèm. Nhất thiết không thể thiếu thì là và hành hoa. Một bát nước chấm pha chanh, ớt tỏi hoặc mắm tôm tuỳ sở thích, một cuộn bánh đa gỏi, một đĩa bún đơm tơi bông lên. Tất nhiên chú ý nhất là đĩa cá chủ đạo. Ngon nhất là làm bằng thịt cá lăng, nếu không may thì dùng cá quả, cá chuối hay cá trắm đen thay thế. Cá được lạng ra thành từng miếng không dày cũng không mỏng, bản to vừa, ướp tiêu hành ớt, sả gia vị vừa ngon, miếng cá bóng màu vàng ngậy của nước nghệ, xếp thành đĩa. Mùa đông, bên ngoài gió rét, mưa phùn lạnh cóng, bên trong chụm đầu quây quanh lò than hồng, đợi chảo mỡ nóng, thả ít hành hoa vào lèo xèo rồi nhúng từng miếng cá cho săn đều hai mặt, gắp ra ngay đặt vào miếng bánh đa cuộn thành gỏi có kèm bún và các loại gia giảm. Cầm cái gỏi cuốn chấm đẫm nước mắm tôm hoặc mắm tỏi, nhỏ thêm vài giọt cà cuống thì thật tuyệt. Ngó xung quanh, không gian mờ mờ, khói thơm lan toả, thật quyến rũ đậm đà.!

Buổi chiều tối mùa đông, bước ra từ hàng Chả Cá, đi một đoạn, gặp ngay mùi thuốc Bắc đang được sao tẩm trên phố Lãn Ông. Đi một đoạn lại thoáng nghe tiếng gò bạc, gò đồng ở phía sau, phố Lò rèn, nay là Hàng Dừa. Loăng quăng một vòng, thấm mệt, quay lại đầu Hàng Gai ngắm những cửa hiệu tranh thêu,lụa Hà Đông trang trọng. Xưa kia nơi đây nổi tiếng bởi con người lịch thiệp và tao nhã vì lòng yêu mến và trân trọng nghệ thuật. Ngay đầu phố, men theo lối vào tối và hẹp là hàng Cafe Phố Cổ, đã bao lâu vẫn giữ được một khoản không gian nguyên sắc nguyên tình. Khách ngồi giữa sân giời, gọi ly càphê trứng, (bác Sốt nhỉ hihihìhì), ngắm buồng chuối cảnh trước mặt đang độ trổ hoa đỏ rực, tựa lưng vào bức tường ẩm mùi rêu phong, nhâm nhi cái vị ngọt mềm và tan nhanh của kem trứng, đứng dậy bước chân vào trong nhà sờ tận tay mân mê những món đồ cũ đầy bí hiểm. Chủ nhà hẳn là người lịch thiệp và nhã nhặn khi để khách mặc sức tỏ ý trân trọng kỉ vật, như nếp xưa, như người Hàng Gai của những căn nhà theo lối sắp xếp cũ, đàm đạo thơ văn giữa sân cảnh và giếng trời...Bước chân ra, gặp ngay cái ồn ào của đô thị khi thành phố lên đèn...Bấy nhiêu chưa đủ, nhưng đọng lại trong tâm trí những dư âm của một Hà thành cổ xưa đang bền bỉ, bền bỉ thở cùng nhịp thở thời đại.


2002.

Này thì...thơ thẩn của những ngày lẩn thẩn (theo yêu cầu của chị Tarzan)

Khúc ca Tình yêu
Quang

Tình em như con nắng
Rót vào ngày hè vơi

Thời gian rạch đường dài
Trên nỗi niềm yêu dấu

Tình anh như tiếng ve
Sâu trong đêm tịch mịch

Không gian tựa chiếc bình
Giấu cuộc tình trong ấy

Sợ gì ngày hay đêm
Lo gì xa và cách

Trời vẫn xanh xanh nhỉ
Vây chúng mình bốn bên

Khi nào con nắng lên
Là sóng lòng em nhớ

Bên ấy đêm phủ mờ
Nét tay người thương nhớ

Mải theo một dáng hình
Chợt tiếng ve lặng thinh

Là hơi thở anh đấy
Buông trên mắt em đầy

04AM.04.5.2002

Tự vấn
Quang

Cái buồn lẫn vào trong ngày đang tắt
Treo lửng lơ màu đỏ nhuốm chiều tà
Mặt trời xuống như quả cam chín mõm
Đang xa cành chạm khẽ lớp đất nâu...

Có điều gì ấm áp thật sâu
Lòng thật tĩnh, và chờ mong đêm tới
Chiều vắng vẻ bên hàng cây lặng lẽ
Ngước mắt nhìn dịu bước những tình nhân

Rồi lại thế như thể đã đôi lần
Chút dịu dàng, em hát, chút phân vân
Sau mặt nước, rất gần thôi, trước mặt
Là tình yêu, vô cớ, lúc buồn rầu

Em mỏng manh, bé nhỏ, yếu và gầy
Đường sẽ dài, khi tối, em nghỉ đâu ?
Khi em quên cỏ cây màu xanh ngắt
Quên trái đất còn quay cứ mỗi ngày ?

Những con người trên trái đất xưa nay
Họ khác em trăm ngàn khuôn mặt
Nhưng anh giống khi anh chung nhịp đập
Trái tim yêu nồng ấm thưở ban đầu ?

Anh biết em đang nghĩ gì thật sâu
Biết lặng lẽ hay buồn rầu đâu đó
Và muốn em thôi đừng vờ chim sẻ
Ngượng ngạo cười học hót chẳng nên câu

Em vẫn tin tình yêu như phép màu
Và vẫn khóc không ngại ngần che giấu
Khi đôi lúc em mong đời bình lặng
Không phải buồn vì đau khổ, và yêu.

HN, tháng 8.2002

Tháng ba, Hà nội hoa và đất
GT (cuộc thi $10 bên Thăng long, tháng 3-2002)

Em đang đi trên đường Hà nội
Giữa tháng ba bừng giấc ngủ im lìm
Con tim nhỏ truyền tìm trăm ngả
Về đây anh, lòng người yêu đất nở hoa
Đất như thơ chiu chắt tự bao giờ
Mặt trời đến là lung linh toả sáng
Em hiểu đất như hồn anh trải rộng
Nặng ân tình Hà nội đã thầm gieo
Hoa Sưa đang giăng đầy lối em đi
Như lụa trắng dâng trời cao mải miết
Phố bỗng chật căng niềm da diết
Thời gian cồn cào trong nỗi nhớ xôn xao

Anh có biết
Tháng ba những cây bàng đơn côi
Rễ vẫn hút cái ngọt ngào của đất
Lá lất phất bay
Như những bàn tay vẫy

Về đây anh,
Hà nội chiều nay
Gặp cô hàng quẩy gánh
Hoa hồng tươi như gương mặt cuộc đời
Giấu những dòng nhựa mạnh
Vượt thời gian đem đến phố xa
Từ Nghi Tàm, Quảng Bá
Hương hoa mộc mạc thanh tao
Hoa Hà nội gìn giữ lòng Hà nội
Cho một phần người Hà nội ở nơi xa.